جزییاتی از تغییرات تئاتر فجر/ فراخوان سال بعد را آماده می کنیم

سرویس فرهنگی و هنری - دبیر سی و ششمین جشنواره تئاتر فجر ضمن تشریح جزییاتی از تغییر و تحولات این دوره و برنامه های پیش رو اعلام کرد که فراخوان سال بعد از همین الان در دست تدوین و آماده سازی است. به گزارش فانوس ، سی و ششمین دوره جشنواره تئاتر فجر با دبیری فرهاد مهندس پور برگزار می شود که پیش از این سابقه پژوهش، تدریس و کارگردانی تئاتر را داشته است. نظر به اهمیت این جشنواره در تئاتر کشور با مهندس پور گفتگویی داشتیم. مهندس پور درباره تعریف جشنواره تئاتر فجر، چگونگی برگزاری جشنواره با هدف برقراری گفتمان تئاتری بین تئاتر ایران و تئاتر جهان و همچنین دیدگاه خود به عنوان دبیر این دوره از جشنواره به بخش های مختلف این رویداد تئاتری به ویژه بخش بین الملل آن توضیح داد. مشروح این بخش از گفتگو با فرهاد مهندس پور را می خوانید: * جشنواره فیلم فجر که همچون جشنواره تئاتر فجر به دوره سی و ششم خود رسیده حداقل دارای یک کارکرد شده و آنهم این است که می توان وضعیت اکران سینما در سال جدید را متوجه شد. منظور این نیست که این اتیکت برای جشنواره فیلم فجر درست است یا نه ولی می خواهیم به این موضوع بپردازیم که چرا جشنواره تئاتر فجر تعریف مشخصی ندارد مثلا زمانی آثار با ورود به جشنواره تئاتر فجر مجوز اجرای عمومی می گرفتند و در دوره هایی نیز اینگونه نبود. آیا رسیدن به چنین تعریفی برای جشنواره مناسب است یا نه؟ -به خاطر دارم زمانی که جشنواره به شکلی برگزار می xadشد که نمایش xadها پس از ورود به جشنواره نوبت اجرای عمومی میxad گرفتند، همه فریاد می xadزدیم که چرا اینxadگونه است و حالا که به آن شکل برگزار نمی xadشود، باز هم معترض هستیم. واقعیت این است که برگشتن به آن مدل مناسب نیست، به xadویژه با پا گرفتن تئاترهای خصوصی. یکی از تأثیراتی که تئاترهای خصوصی داشته اند این است که مدیریت دولت را از برخی جنبهxad ها به حاشیه برده xadاند و این رویداد مثبتی است. ولی شاید وضعیت میانه، وضعیت بهتری باشد. پیشنهاد من این است که برای جشنواره –و حتی غیر جشنواره- نمایشxad هایی تهیه کنیم که تنها برای اجرا در تئاترxadهای دولتی تولید نشوند و با مشارکت یا برای اجرا در تئاترهای خصوصی تولید شوند. وقتی با آقای شفیعی مدیرکل هنرهای نمایشی درباره این پیشنهاد گفتگو کردم او نیز موافق بود. به اعتقا من این روند باعث می شود که تئاترهای خصوصی هر چند کم، از زیر بار فشار مالی رها شوند و در ضمن کمک میxad کند تا جشنواره به صورت ۵۰ درصد مرور و ۵۰ درصد تولیدات تازه برگزار شود. البته این به زمان نیاز دارد و شاید در دوره xadای چند ساله بتوان به آن رسید. این روند اگر با دقت پیش برود و بتواند مشارکت بخش خصوصی را جلب کند، میxad تواند کمکِ جدی باشد تا آرام آرام گروه xadها از زیر فشار فروشِ صرف، بیرون بیایند. مانند دیگر کشورها، ما تئاترهای خوبی داریم که گاهی ممکن است فروش خوبی نداشته باشند و همیشه خاستگاه جریان xadهای فرهنگی و نوگرا در همه جا، همین تئاترها هستند. این تئاترهای نوگرا باید مورد توجه قرار بگیرند چون راهxad های تازه xadای را برای تئاتر باز میxad کنند. پیشنهاد من این است که برای جشنواره و حتی غیر جشنواره نمایشxad هایی تهیه کنیم که تنها برای اجرا در تئاترxadهای دولتی تولید نشوند و با مشارکت یا برای اجرا در تئاترهای خصوصی تولید شوندطی گفتگوهایی که با مدیرکل هنرهای نمایشی، هنرمندان و گروه xadهای تئاتری داشتم این علاقه xadمندی وجود دارد که جشنواره دربرگیرندۀ مرور تولیدات تئاتر و همچنین تولیدات تازه باشد. معتقدم جشنواره به این شکل می تواند هویت و معنایی اجتماعی پیدا کند. برای رسیدن به اینچنین شرایطی باید حسابxad شده کار کرد و روابط و مناسبات درون جامعۀ تئاتری را بهxad بهبودِ وضعیت دعوت کرد. برای آغاز، دستور کار ما حضور حداکثری هنرمندان تئاتر ایران و فراگیرترین و متنوعxad ترین گونهxad های نمایش در جشنواره است. برای انجام این کار متاسفانه نخستین سدِ روبرو، بحران اخلاقی یا دسته xadای از سوءتفامxad هاییxad است که گاهی به شکل پرخاش در نوشتن و ویرانگری در گفتار و رفتارها به صورت غیرxadحرفهxad ای و در حاشیۀ تئاتر دیده می xadشود. نمونه xadاش این که اغلب بهxad جای نقدِ برنامه xadها، نمایشxad ها یا نمایشنامه xadها -و به نام نقد- آدمxad ها و کسان به باد دشنام و اتهام گرفته xadشده xadاند. این نقطۀ انحراف حرفه xadای و اخلاقی در جامعۀ تئاتری است که به ویژه از نیمۀ دهۀ هشتاد دوباره در ایران آغاز شده است. جامعۀ تئاتر ایران گاهی به طرزی شگفت xadانگیز با انکار آدم xadهای درون همین جامعه، به انکار مسئولیت اجتماعی خودش دامن می xadزند. نمی xadخواهم بگویم و نمیxad دانم فراوانی این انکارگری چقدر است ولی بخشی از جامعۀ تئاتر ایران با خاموشی به این سوءتفاهم دامن میxad زنند. اتفاق خوبی که از دورۀ پیش در جشنواره تئاتر فجر و توسط آقای سعید اسدی رخ داد، حذف بازخوانی متون بود. یکی دیگر از اتفاقات مثبت رخ داده این است که جشنوارهxad های تئاتر استانی از اداره کل هنرهای نمایشی مستقل شده و استقلال اجرایی یافته xadاند. آنچه در جشنواره سی xadو هفتم تغییر خواهد کرد این است که جشنواره xadهای استانی میزبان گروه xadهای نیمه xadحرفهxad ای و کارگردانxad های جوان خواهند شد و گروهxad های حرفه xadای در استانxad ها از طریق بخش مرور می xadتوانند به جشنواره راه یابند. به این xadترتیب هدف روشن و یکپارچۀ جشنوارهxad های استانی کشف هنرمندان و استعدادهای جوان خواهد بود. کل آثار راه یافته از جشنواره xadهای تئاتر استانی در ۳ روز متمرکز اجرا می xadشوند و همۀ تالارهای نمایش در اختیار آنxadها قرار می xadگیرد تا بیشترین نمایش xadهای این بخش دیده شود و بی این که در برنامه xadها یا بخشxad های دیگرِ جشنواره گم شوند، توسط تماشاگران ایرانی و مهمانان خارجی تماشا شوند. همچنین به جای داوری این آثار، فرصتی فراهم میxad شود تا مدیران تئاترهای خصوصی با توجه به اعتباری که جشنواره در اختیارشان قرار می xadدهد، از میان این نمایشxad ها، انتخابxad هایی برای اجرا در تالارهای خود داشته باشند. امیدوارم به زودی فراخوان جشنواره سی xadو هفتم منتشر شود تا پیشنهادهای ارائه شده فرصت نقد و واکنش داشته باشد. * برای اولین بار است که فراخوان دوره آینده، پیش از برگزاری دوره فعلی منتشر می شود. - بله اتفاق خوبی است. جزییات بخش بین xadالملل ارایه شده و بخش xadها وضوح و جزییات بیشتری دارند و هنرمندان و کارشناسان میxad توانند واکنش xadهای خود را ارائه کنند تا در فرصتی که هست، این فراخوان اصلاح شود. * شما نگاه مثبتی به بخش خصوصی دارید ولی وقتی حوزهxad ای که برای ما مهم است در جشنواره تئاتر فجر به عنوان بخشی جنبی مورد بهرهxad برداری قرار میxad گیرد، ناخودآگاه از اهمیت و جدیت آنxad میxad کاهیم. اگر قرار است تالارهای خصوصی تئاتر را وارد جریان جدی تئاتر کنیم آیا بهتر نیست در جشنواره تئاتر فجر به عنوان بخش جنبی به آنxadها نگاه نشود؟ - اشاره درستی است. نشستی با صنف و مدیران تئاترxadهای خصوصی داشته xadام و به آنxadها پیشنهاد شده که به عنوان تالارهای اصلی جشنواره همکاری کنند. البته این به معنی حذف بخش «به xadعلاوه فجر» نیست بلکه بنا شده آنها به چند و چون کار فکر کنند و پیشنهادهای اجراییxad شان را بدهند. این را هم بگویم که شخصا طرفدار این نگرش نیستم که گاهی گفته می xadشود تئاترهای خصوصی در ایران فاجعه به بار آورده استاین را هم بگویم که شخصا طرفدار این نگرش نیستم که گاهی گفته می xadشود تئاترهای خصوصی در ایران فاجعه به بار آورده است. چیزی که از آن به عنوان فاجعه یاد می xadشود در تئاترهای خصوصی آغاز نشده بلکه پیشتر در تالار وحدت یا گاهی در تالار اصلی تئاتر شهر شاهدش بوده xadایم. باید تئاتر خصوصی حال حاضر تهران به عنوان بخشی از واقعیتِ تئاتر ما، مورد بررسی قرار بگیرد. باید بررسی کرد که چگونه میxad توان تئاترهای خصوصی را به وضعیت مطلوبxadتری فراخواند تا ناچار نباشند در وضعیت سخت معیشتی خود به گروه xadها فشار بیاورند. این فشارها باعث شده تا در برخی اجراها ستارهxad های سینما برای نجات اجرا روی صحنه بیایند و گاه دیده xadایم که حضور ستاره xadها هم کمکی نکرده است. جشنواره تئاتر فجر باید بتواند به مثابه اعتبار کاری، به تئاترهای خصوصی کمک کند تا پیشنهادهای اجرایی تازه xadشان را تولید کنند و گروه xadهای تئاتری را از زیر بار فشار مالی خارج کنند. از امسال مدیران تئاترهای خصوصی جزو ۷۰ نفر «گروه کارشناسان» هستند که برای انتخاب آثار بخش مرور تهران، به رایxad شان مراجعه خواهیم کرد. امیدوارم جشنواره تئاتر فجر بتواند وضعیت آغازینی را فراهم کند تا رابطه xadای سازنده xadxadتر میان بخش دولتی و تئاتر خصوصی برقرار شود. * فکر نمی کنید جشنواره تئاتر فجر اگر توسط بخش خصوصی برگزار شود، موفق تر خواهد بود؟ از امسال مدیران تئاترهای خصوصی جزو ۷۰ نفر «گروه کارشناسان» هستند که برای انتخاب آثار بخش مرور تهران، به رایxad شان مراجعه خواهیم کرد- برگزاری جشنواره تئاتر فجر توسط بخش خصوصی عالی xadترین شکل برگزاری جشنواره است، یعنی دولت به طور کلی جشنواره را به بخش خصوصی واگذار کند. شاید بهتر باشد این کار با واگذاری بخشxad هایی از جشنواره مانند «جایزۀ ادبیات نمایشی» یا «بخش عکس و پوستر تئاتر» یا «بخش مرور تهران» آغاز شود و بعدتر بتوان با جذب حامیان مالی و فرهنگی، به دامنه و گستره آن افزود. هر چند دولت هم احتیاط xadهایی برای خود دارد ولی به نظر می xadرسد این امکان آرام آرام در حال رخ دادن است؛ چیزی مانند شکل xadگیری تئاتر خصوصی. در این باره مشکل قانونی در میان نیست و اگر از من بپرسید می xadگویم مشکل در بحران روابط درون جامعۀ تئاتر ایران است. اگر توجه جامعۀ تئاتر ایران به منافع مشترک همگانیxad اش میل کند، بخش دولتی با اطمینان میxad تواند روی مسئولیتxad پذیری ما حساب کند. ما میxad توانیم با بهبود روابط خودمان با هم، دولت را به آستانۀ این رویکردِ استقلال برگزاری جشنوارۀ تئاتر فجر دعوت کنیم. * جریان موجود باعث شده تا گفتمان درست با تئاتر خصوصی شکل نگیرد. این اتفاق درباره گفتمان سالن های خصوصی تئاتر با آثار و مدیران بین الملل حاضر در جشنواره نیز رخ داده است زیرا به قدری این سالن های خصوصی در حاشیه جشنواره قرار گرفته اند که امکان معرفی خود به درستی برایشان فراهم نشده که امیدواریم امسال این روند تغییر کند. بازار تئاتر را شما چگونه ارزیابی می کنید؟ آیا می تواند ابزار و راهکاری برای شکل گیری گفتمان تئاتر ایران با تئاتر بین الملل باشد یا نه؟ - فکر می کنم بازار تئاتر می xadتواند این شرایط را فراهم کند. جشنواره به دلیل اینکه رویداد بزرگی است و افراد و مراکز مختلفی را درگیر برگزاری خود می xadکند، می xadتواند فضایی برای جذب مخاطب بیشتر باشد. واقعیت این است که تماشاگران تئاتر عوض شده xadاند ولی ارزیابی و مطالعۀ دقیق و درستی دربارۀ مخاطبان تئاتر نداریم. متأسفانه اطلاعات اولیه دربارۀ مخاطبان تئاتر در دست کسانی است که فروش بلیت نمایش xadها را انجام می xadدهند و دانشگاه xadها و جامعۀ تئاتر ایران دسترسی به این اطلاعات ندارد تا بتواند گروهxad های سنی، جنسی و طیفxad های مختلفی را که به تماشای تئاتر می xadآیند، شناسایی کند. * معضل بزرگی است که متأسفانه جامعه تئاتر با آن دست به گریبان است و جامعه مخاطب خود را نشناخته است. - چرا تئاتر ایرانشهر و تئاتر شهر این اطلاعات مهم را در دست ندارند؟ در نبود این اطلاعات، از چند و چون دگرگونی تماشاگران تئاتر و فرآیند زمانی آن بیxad خبریم. تنها می xadدانیم که مخاطب تئاتر تغییر کرده است و سنگینی xadاش به سوی طبقۀ «تازه به دوران رسیده» رفته است. البته در این طبقه نیز جوانان بیشتر به تماشای تئاتر میxad آیند ولی همچنان شاهد آن هستیم که گاه گروه xadهای مختلف سنی به تئاتر می xadآیند. هر چند این طبقۀ تازه، با خود فشارها یا بهتر است بگوییم پیشنهادهایی را به همراه آورده و ملاقات تازهxadای را در تئاتر و از تئاتر طلب میxad کند، تئاتر میxad تواند او را به جنس جدی xadتری از ملاقات دعوت کند. تئاتر همچنان می تواند تعامل سازنده xadای با مخاطبان خود ایجاد کند. البته روشن است که نباید همۀ این فرایند را از کارگردان یا گروه های تئاتری مطالبه کرد بلکه باید پژوهش کرد و نتیجه پژوهش xadها را به جامعۀ تئاتری داد. هنوز نمیxad دانم آیا این امکان فراهم خواهد شد که جشنواره تئاتر فجر بتواند این کار را انجام بدهد یا نه. * حداقل می توان به عنوان یک پژوهش مهم از جشنواره تئاتر فجر شروع و در طول سال تا برگزاری دوره آینده جشنواره آن را کامل تر کرد. دستاوردی که این پژوهش می تواند برای تئاتر داشته باشد بسیار حایز اهمیت است. - امسال برای جشنواره اپلیکیشنی در دست طراحیxad است تا همۀ پیوندها با تئاترها و مخاطبان از این درگاه صورت گیرد، حتی فروش بلیت نمایش xadها. به این شکل کل اطلاعات، دیتاها و داکیومنتxad ها در دسترس خواهد بود تا در اختیار پژوهشکده xadها و دانشگاهxad ها قرار گیرد، آنxadگاه می xadتوان روی بخشی از پژوهش xadها که به طور خاص روی مخاطب xadشناسی تئاتر ایران کار کرده xadاند یا کار خواهند کرد، سرمایه xadگذاری کرد. پس از این همه است که می توانیم سمینار و نشست xadهای تخصصی برگزار کنیم. مهمترین و بنیادین xadترین چیزی که سرمایۀ پژوهش است، دامنۀ اطلاعات مخاطبان است. بسیار امیدواریم بتوانیم زمینۀ نوعی از گفتگوی میان تماشاگران و جشنواره فراهم شود. * کمی به بخش بین الملل جشنواره بپردازیم. در هر دوره از جشنواره تعریف و نگاهی که برای انتخاب آثار بین المللی وجود داشته متفاوت و متغییر بوده است. همیشه با فضایی بزرخ گونه در بخش بین الملل جشنواره تئاتر فجر مواجه بودیم و البته گاهی و در دوره هایی شاهد حضور چهره ها و بزرگان تئاتر جهان در جشنواره تئاتر فجر بوده ایم. نگاه شما به این بخش چگونه است؟ آیا قرار است تعریف خاصی به بخش بین الملل بدهید یا نه؟ - بخش بینxad الملل تئاتر فجر باید دربردارندۀ مجموعهxad ای متنوع باشد، یعنی هم تئاترِ متن محور، هم تئاترهای مبتنی بر بدن و حرکت و تئاترهایی که فرمxad هایی میانِ اینستالیشن و پرفورمنس تئاتر هستند و گونهxad های دیگر نیز در جشنواره باشند. میxad دانیم که در تئاتر جهان، گرایش به تئاتر ترکیبی و به xadویژه ترکیبِ «پرفورمنس تئاتر» زیاد شده است به همین دلیل بیشترین کارهایی که می xadبینیم در این فرم هستند. در جشنواره سعی میxad کنیم مجموعۀ متنوعی از کارها حضور داشته باشند و تا جایی که مقدورات اجازه میxad دهد از بهترینxad ها دعوت شود. ما از حالا برای دوره سی xadو هفتم جشنواره تئاتر فجر نیز کار دعوت میxad کنیم و به این xadترتیب موفق خواهیم شد جشنوارۀ تئاتر فجر را در تور اجرای برخی گروهxad ها قرار دهیمما از حالا برای دوره سی xadو هفتم جشنواره تئاتر فجر نیز کار دعوت میxad کنیم و به این xadترتیب موفق خواهیم شد جشنوارۀ تئاتر فجر را در تور اجرای برخی گروهxad ها قرار دهیم. از این xadرو در دورۀ بعد شاهد حضور آثار بهتری خواهیم بود. این فرآیندیxad است که بر اساس آن می xadتوان در بازۀ زمانی بزرگxadتر، نمایشxad های بیشتر و بهتری را بررسی کرد و برگزید. از گروهxad ها و هنرمندان جوان خارجی نیز دعوتxad هایی کردهxad ایم که امیدوارم مخاطبان و هنرمندان تئاتر، ارتباط کاری و سازندهxad با آنها برقرار کنند. همچنین امیدواریم بتوانیم از کشورهای همسایه کار بپذیریم؛ از ترکیه، عراق، عربستان، مصر، روسیه، تاجیکستان، گرجستان و ... * آیا آثار برخی کشورهای همسایه می توانند برای تئاتر ایران حرفی برای گفتن داشته باشند؟ - بله، برای نمونه در کارهای عراق، هم به لحاظ فرم و هم تماتیک نمایش xadهایی دیده شده که می xadتواند برای ما جذاب باشد. در انتخاب xadهای منطقهxad ای کمی باید به تم آثار تامل کرد. تلاش میxad کنیم تا جایی که ممکن است با همسایگان خود رابطه برقرار کنیم. چهxad بسا به دلیل نزدیک بودن فضای تاریخی، فرهنگی و اجتماعی xadشان با ما، زبانی را در تئاتر پیدا کرده باشند که برای ما جالب باشد. افزون بر این بسیار تلاش خواهیم کرد تا زمینه و فضای گفتگو دربارۀ این اجراها فراهم شود و جشنواره فصلی از گفتگوی تئاتر ایران با تئاتر جهان باشد و صرفا به اجرا بسنده نشود. ما متأسفانه حتی دربارۀ آثار و کارگردان xadهای خوبxad مان نیز با هم گفتگو نمیxad کنیم و به همین روی، هر نمایشی با اجرا به پایان میxad رسد. تئاتر تنها اجرا نیست و هر اجرایی باید فصل و آغازی برای گفتگو باشد. باید تئاتر را به یک جریان تبدیل کنیم و تا وقتی تئاتر را به یک جریان اجتماعی و فکری و گفتمان خردمندانه تبدیل نکنیم، نخواهیم توانست از وضعیتی که در آن به سر میxad بریم، بیرون بیاییم. * در کنار اجراهای بخش بین الملل آیا نشست یا ورک شاپ خواهیم داشت یا نه؟ کمتر شاهد انتخاب و برگزاری ورک شاپ های آموزشی بخش بین الملل به شکل نیازسنجی و آسیب شناسی شده هستیم. در دوره ای ورک شاپ «مدیریت تئاتر» برگزار شد که از معدود ورک شاپ های تأثیرگذار بر تئاتر ایران بود. در این دوره نگاه شما به این بخش چگونه است؟ - امسال نمیxad توانیم بخش ورکxad شاپxad ها را مفصل داشته باشیم چون از یک سو هماهنگی xadاش امکانxadپذیر نیست و از سوی دیگر باید اعتبار بیشتری برای تولیدات تازه باقی بماند. امیدوارم این کمبود با اتاقxad های گفتگو جبران شود ولی برای دورۀ آینده، برنامه xadریزی دقیق xadتری برای عرضه شایستۀ تئاتر ایران به تئاتر بین xadالملل و معرفی تئاتر جهان به تئاتر ایران در دست کار است. امیدوارم آرام آرام بتوان بخش بین xadالملل جشنواره تئاتر فجر را جدا کرد و در مقطع زمانی دیگری آن را برگزار کرد تا امکان حضور گروهxad های خوب تئاتری جهان در جشنواره فراهم شودامیدوارم آرام آرام بتوان بخش بین xadالملل جشنواره تئاتر فجر را جدا کرد و در مقطع زمانی دیگری آن را برگزار کرد تا امکان حضور گروهxad های خوب تئاتری جهان در جشنواره فراهم شود. چون به لحاظ تقویمی امکان حضور بسیاری از گروه xadهای خارجی که بسیار مشتاق حضور در جشنواره تئاتر فجر هستند، فراهم نیست. اگر تقویم بخش بین xadالملل جشنواره مانند تغییری که در زمان برگزاری جایزۀ ادبیات نمایشی ایجاد شده، جابجا شود امکان حضور بهتری برای گروه xadهای تئاتری خارجی فراهم می xadشود. * آیا بخش تولیدات مشترک نیز در جشنواره سی و ششم تئاتر فجر فعال خواهد بود؟ زیرا می تواند در شکل گیری گفتمان تئاتری مؤثر باشد. - امسال تولید مشترک نخواهیم داشت زیرا به لحاظ زمانی برای تولیدات مشترک باید خیلی زودتر اقدام کرد ولی در فراخوان دوره سی xadو هفتم برای تولیدات مشترک، آزمایشگاه xadهای آموزشی و پژوهشی و رزیدنسیxad ها و فرصت های تمرین-اجرا برنامه xadریزی شده است. در میان کمپانیxad ها و گروه xadهای خارجی علاقه xadمندی برای کارهای مشترک با ایران بسیار زیاد است. * فکر می کنید بازخورد خانواده تئاتر نسبت به جشنواره سی و ششم تئاتر فجر چگونه خواهد بود؟ با توجه به تجربیاتی که از پیش دارید آیا گمان می کنید با آرامش این دوره جشنواره تئاتر فجر را سپری کنید؟ - بله، به نظرم جشنواره خوب و آرامی در پیش خواهیم داشت. بعضی از زمانبندی xadها را برای اینکه بتوانیم آسایش و دقت بیشتری داشته باشیم، جابجا کرده xadام که در فراخوان پیدا است و انتشار جدول اجرایی جشنواره که خیلی زودتر از دورهxad های گذشته انجام میxad شود. این سالxad های دوری و کار در دانشگاه به من یاد داده که حرف منطقی را بپذیرم و تحمل کنم و نسبت به دروغ و حرف غیرمنطقی و هیجانxadزده، واکنشی نشان ندهمبه عنوان دبیر جشنواره تا جایی که حرف xadها منطقی باشند، میxad شنوم و تامل میxad کنم ولی وقتی فرمایشات با پرخاش و دشنام همراه باشد، نمی xadشنوم. متأسفانه در دورۀ بیستxad و سوم، هم برای تغییرات در برنامه xadهای جشنواره و هم به دلیل همۀ اقدامات انجام شدۀ دیگر، بددهنی و پرخاش، کم نبود و البته این همۀ حرف حساب آن روزگار نبود. حتی دربارۀ «شیوه xadنامۀ پرداخت دستمزدها» که قدم لازم و مؤثری بود کسانی ناخوانده و نادانسته، ناسزاهایی گفتند. مایۀ شرمندگیxad تاریخی اxadست اگر ناگزیر باشیم بیxad خردی را از ضروریات کار به حساب آوریم. ولی این سالxad های دوری و کار در دانشگاه به من یاد داده که حرف منطقی را بپذیرم و تحمل کنم و نسبت به دروغ و حرف غیرمنطقی و هیجانxadزده، واکنشی نشان ندهم. * حال که وارد بخش اجرایی تئاتر شدید و این چالش ها را سپری می کنید، امیدواریم به زودی شاهد فعالیت شما در عرصه کارگردانی تئاتر هم باشیم. - من هم امیدوارم سال آینده کاری را کارگردانی کنم و شاید با آن در جشنوارۀ تئاتر فجر حضور داشته باشم. منبع: مهر